Trang chủ / Nghiên cứu - Trao đổi
Một số vấn đề về tuyên truyền bảo đảm TTATGT và xây dựng lực lượng CSGT trong tình hình hiện nay
Ngày đăng: 10/01/2018
Trước đòi hỏi về thông tin tuyên truyền của giai đoạn hiện nay, công tác tuyên truyền bảo đảm TTATGT và xây dựng hình ảnh người chiến sĩ CSGT cần có sự đổi mới cả về nội dung và hình thức. Trong đó về hình thức cần đẩy mạnh việc tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, coi trọng việc tuyên truyền trên hệ thống thông tin cơ sở và thực hiện việc tuyên tuyền trên internet, các trang mạng xã hội. Về nội dung, cần tập trung tuyên truyền gương người tốt, việc tốt, điển hình tiên tiến hoặc có đấu tranh, phê bình cũng trên thái độ tích cực, từ đó góp phần định hướng dư luận xã hội, ủng hộ lực lượng CSGT hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

Với sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị - xã hội, trong những năm gần đây, tình hình trật tự an toàn giao thông (TTATGT) đã có chuyển biến tích cực. Từ năm 2014 đến nay, tai nạn giao thông liên tục giảm trên cả ở ba tiêu chí số vụ, số người chết và số bị thương (số người chết do TNGT đã giảm dưới 9.000 người chết/năm). Tuy nhiên, kết quả trên mới chỉ là những dấu hiệu tích cực bước đầu, chưa vững chắc. Tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông và những vấn đề khác thuộc lĩnh vực TTATGT vẫn đang là vấn đề bức xúc của toàn xã hội, ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển bền vững của đất nước. Tình hình trên đòi hỏi phải có quyết tâm chính trị rất cao, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị với những giải pháp chiến lược, cơ bản, toàn diện. Trong đó, vai trò nòng cốt của các lực lượng chức năng, nhất là lực lượng Cảnh sát giao thông (CSGT) phải tiếp tục được nâng lên ở tầm cao hơn.
Thống kê, phân tích hàng năm cho thấy có đến trên 80 % số vụ TNGT xảy ra là do ý thức chấp hành pháp luật của người tham gia giao thông còn kém. Vì vậy, một trong những giải pháp cơ bản để giảm thiểu thiệt hại tai nạn giao thông (TNGT) đó là nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người tham gia giao thông bằng công tác tuyên truyền, vận động nhân dân.
Trong những năm qua, bằng sự năng động và sáng tạo của mình, lực lượng CSGT đã chủ động tham mưu cho Ủy ban An toàn giao thông (ATGT) Quốc gia, Bộ Công an, cấp ủy, chính quyền và Ban ATGT các địa phương chỉ đạo tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về an toàn giao thông cho các tầng lớp nhân dân. Đồng thời trực tiếp và phối hợp với các cơ quan chức năng, các cơ quan thông tin đại chúng, các tổ chức chính trị - xã hội đổi mới, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về TTATGT. Nhiều hình thức tuyên truyền đã được tổ chức thực hiện đạt hiệu quả cao như: tuyên truyền lưu động; trưng bày panô, áp phích; trực tiếp tuyên truyền, giảng bài pháp luật về giao thông; vận động ký cam kết chấp hành TTATGT; tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về TTATGT; phối hợp cung cấp tin, bài, tư liệu, duy trì các chuyên mục "Bản tin ATGT" trên sóng truyền hình ở TW và địa phương…

Vận động trao tặng mũ bảo hiểm cho học sinh

Điểm nổi bật trong công tác tuyên truyền của lực lượng CSGT là làm tốt công tác vận động quần chúng tham gia bảo đảm TTATGT thông qua xây dựng các mô hình nhân dân tự quản trong phong trào toàn dân bảo vệ An ninh tổ quốc trên các tuyến giao thông. Đến nay, lực lượng CSGT Công an các địa phương đã xây dựng và duy trì có hiệu quả 16.262 mô hình nhân dân tự quản bảo đảm TTATGT, thu hút gần 700.000 người tham gia. Trong đó có 15.475 mô hình trên đường bộ, 30 mô hình trên đường sắt và 756 mô hình trên đường thủy nội địa. Nhiều mô hình hay, cách làm hiệu quả như: “Thắp sáng quốc lộ, thắp sáng đường quê”, “Thanh niên tự quản về ATGT”, “Tổ dân phố tự quản về TTATGT”, “Đoạn đường em chăm”, “Em yêu đường sắt quê em”, “Cổng trường an toàn giao thông”, “Tổ đò tự quản”, “Đoạn, tuyến, cảng, bến sông văn hóa, an toàn”... được xây dựng tại các khu dân cư, các tuyến đường, đoạn sông, trong các công ty, doanh nghiệp vận tải. Các mô hình trên đã góp phần hạn chế vi phạm, kiềm chế tai nạn, bảo đảm TTATGT, đồng thời tạo ý thức trách nhiệm chung của cộng đồng, từng bước xây dựng nếp sống văn hóa giao thông trong toàn xã hội.
Bên cạnh đó, lực lượng CSGT còn đẩy mạnh tuyên truyền về hoạt động của mình trong công tác bảo đảm TTATGT, phòng chống tội phạm trên các tuyến giao thông, những gương “người tốt, việc tốt”, phản ánh kịp thời các tập thể và cá nhân điển hình tiên tiến. Những hình ảnh đẹp về lực lượng CSGT xuất hiện ngày một nhiều hơn trên các phương tiện thông tin đại chúng, trên mạng xã hội. Đó là hình ảnh người chiến sĩ CSGT cần mẫn chỉ huy giao thông giữa cái nóng lên tới xấp xỉ 400C; ngâm mình trong dòng nước lũ làm cọc tiêu sống cho xe qua lại an toàn; gắn bó cả cuộc đời với những dòng sông, cửa bể, trên những chuyến tàu vượt mọi dặm dài của đất nước hay không ngai ngần khi đối mặt với tội phạm, với những kẻ côn đồ hung hãn để bảo vệ tính mạng, tài sản cho nhân dân… 
Những kết quả đạt được trong công tác tuyên truyền của lực lượng CSGT đã góp phần nâng cao nhận thức và ý thức của người dân trong việc chấp hành các quy định của pháp luật về giao thông, động viên, biểu dương kịp thời những gương người tốt, việc tốt, tạo sự đồng thuận và ủng hộ của quần chúng nhân dân đối với lực lượng chức năng trong công tác bảo đảm TTATGT.
Tuy nhiên, hiện nay tình trạng vi phạm pháp luật về TTATGT còn diễn ra khá phổ biến. Có thể bắt gặp các hành vi điều khiển phương tiện đi không đúng phần đường, làn đường, không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu, chạy quá tốc độ, sử dụng rượu bia khi tham gia giao thông… ở cả thành thị lẫn các vùng nông thôn. Cá biệt, có một bộ phận người tham gia giao thông không chấp hành hiệu lệnh của CSGT, có thái độ và hành vi chống đối lại lực lượng chức năng, nhiều trường hợp quay phim và phát tán hình ảnh vụ việc trên mạng xã hội.

CSGT Điện Biên gặt lúa giúp dân

Tính chất công việc của lực lượng CSGT rất vất vả, hiểm nguy, tuy có nhiều đóng góp lớn nhưng chưa được xã hội nhìn nhận khách quan. Nhiều vụ việc xảy ra có liên quan đến CSGT, khi chưa có kết luận giải quyết đã quy kết lỗi cho CSGT; một số đối tượng xấu lợi dụng khai thác sơ hở, thiếu sót của CSGT để soi xét, phán xét vấn đề, đưa thông tin xuyên tạc, bôi nhọ, chống đối trên các trang mạng xã hội.
Qua phân tích cho thấy có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên, song tựu lại một số nguyên nhân cơ bản sau:
Người lái xe chưa hiểu biết hoặc hiểu biết chưa đầy đủ các quy định pháp luật về TTATGT, kỹ năng lái xe, đạo đức nghề nghiệp còn hạn chế. Nhiều trường hợp điều khiển phương tiện vi phạm nhiều lần, cá biệt có những vi phạm nghiêm trọng có nguy cơ cao dẫn đến TNGT như: điều khiển xe đi ngược chiều trên đường cao tốc, cố tình băng qua đường ngang qua đường sắt khi đã có tín hiệu hoặc gác chắn đang hạ xuống, sử dụng điện thoại di động khi lái xe chở khách… Điều này xuất phát từ ngay khâu đào tạo, sát hạch cấp giấy phép lái xe và quản lý lái xe còn nhiều bất cập, tiêu cực. Thêm vào đó, có một bộ phận người dân có thái độ cổ vũ, ủng hộ cho các hành vi sai trái, vi phạm pháp luật, thậm chí trên một số trang mạng xã hội còn hướng dẫn cách “đối phó” với CSGT…
Công tác tuyên tuyền phổ biến pháp luật và hướng dẫn người tham gia giao thông mới chủ yếu thực hiện ở bề nổi, chưa tập trung vào các nhóm đối tượng tham gia giao thông có nguy cơ vi phạm cao (như: thanh thiếu niên, người dân tộc, người sinh sống ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa…). Sự quan tâm, đầu tư về kinh phí, trang thiết bị và con người cho công tác này còn hạn chế, một số địa phương vẫn “khoán trắng” công tác tuyên truyền cho ngành Công an và GTVT. Nội dung tuyên truyền vẫn nặng về lý thuyết, thiếu việc huấn luyện những kỹ năng tham gia giao thông an toàn, cách xử lý tình huống thực tế khi có sự cố, va chạm và tai nạn xảy ra. Chưa tạo ra được môi trường thực hành, tạo điều kiện để các đối tượng được tuyên truyền chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông.
Các quy định của pháp luật về TTATGT còn nhiều bất cập, chồng chéo, chưa thống nhất, dẫn đến có nhiều cách hiểu khác nhau về một hành vi vi phạm. Đây cũng là nguyên nhân phát sinh mâu thuẫn trong quá trình xử lý vi phạm giữa lực lượng CSGT với người dân. Thêm vào đó, quy định của pháp luật về ngăn chặn chống người thi hành công vụ trong lĩnh vực giao thông còn chung chung, không có định mức cụ thể về hành vi, để lực lượng CSGT có cơ sở xác định và tiến hành đấu tranh ngăn chặn. Hình thức xử lý cũng nặng về hành chính, nên không đủ sức răn đe các hành vi chống lại lực lượng CSGT trong quá trình thực thi nhiệm vụ (6 tháng đầu năm 2017 tỷ lệ khởi tố vụ chống người thi hành công vụ mới đạt hơn 20%).
Đồng thời cũng thẳng thắn nhìn nhận trong công tác bảo đảm TTATGT của lực lượng CSGT cũng còn một số khiếm khuyết, thiếu sót. Hiệu quả công tác tuyên truyền, giáo dục, vận động quần chúng tham gia bảo đảm TTATGT còn hạn chế, chưa huy động được hết sức mạnh và các nguồn lực xã hội vào công tác bảo đảm TTATGT, nên ý thức, trách nhiệm công dân, văn hóa giao thông của nhiều người tham gia giao thông chưa cao. Công tác tuần tra kiểm soát, xử lý vi phạm đôi lúc còn chưa tương xứng với thực tế vi phạm pháp luật về TTATGT, vẫn nặng về xử phạt, coi nhẹ biện pháp giáo dục, thuyết phục và còn xảy ra tiêu cực. Một số địa phương cấp ủy, thủ trưởng Công an chưa thực sự quan tâm chỉ đạo đúng mức đến công tác chuyên môn của lực lượng CSGT, nhất là công tác quản lý, giáo dục, tạo điều kiện nâng cao phẩm chất, năng lực của cán bộ chiến sĩ, dẫn đến trong quá trình làm việc, tiếp xúc với nhân dân có tác phong, ứng xử chưa đạt chuẩn, gây bức xúc đối với người vi phạm.
Chính vì vậy, trong thời gian tới, để công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật về TTATGT và tuyên truyền xây dựng hình ảnh lực lượng CSGT thực sự có chiều sâu, đạt hiệu quả, góp phần hơn nữa trong việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về TTATGT cho người dân, lực lượng CSGT cần tham mưu, triển khai thực hiện tốt những yêu cầu sau: 
1. Công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật phải bám sát thực tiễn, đặc biệt là những nơi có tình hình phức tạp về trật tự an toàn giao thông nổi lên ở từng địa phương, đòi hỏi lực lượng CSGT phải nắm bắt kịp thời tình hình TTATGT, từ đó tham mưu cho các cấp uỷ Đảng, chính quyền, Ban ATGT có sự quan tâm đầu tư cho lĩnh vực này hoạt động đạt hiệu quả, đưa ra nội dung, hình thức tuyên truyền sát hợp với các nhóm đối tượng cần được tuyên tuyền. 
2. Chủ động xây dựng các quy chế, kế hoạch phối hợp với các cơ quan, ban ngành liên quan, các tổ chức chính trị - xã hội… trong công tác tuyên truyền pháp luật về TTATGT. Nội dung phối hợp cần cụ thể, quy định rõ trách nhiệm của từng ngành, từng đơn vị, các hình thức và nội dung tuyên truyền, phổ biến pháp luật về ATGT được áp dụng trong từng thời gian cụ thể, phù hợp với tình hình thực tế ở địa phương.
3. Củng cố và phát huy hiệu quả của các mô hình vận động quần chúng tham gia bảo đảm TTATGT, chú trọng xây dựng mới các mô hình tại những tuyến và địa bàn phức tạp về TTATGT, thường xuyên xảy ra vi phạm và TNGT; kịp thời khen thưởng, biểu dương những tập thể và cá nhân điển hình, có đóng góp nhiều thành tích để duy trì và phát động phong trào.

Đổi mới tuyên tuyền ATGT cho học sinh tiểu học theo kinh nghiệm của Nhật Bản

4. Thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền phổ biến pháp luật về TTATGT, trong đó về hình thức cần đẩy mạnh việc tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, coi trọng việc tuyên truyền trên hệ thống thông tin cơ sở và thực hiện việc tuyên tuyền trên internet, các trang mạng xã hội. Gắn kết công tác tuyên truyền và với các công tác  nghiệp vụ của lực lượng CSGT như: tuần tra xử lý vi phạm, điều tra giải quyết TNGT, đăng ký xe... Về nội dung, thay đổi và giảm bớt các bài lý thuyết, hướng tới việc tuyên truyền thông qua các kỹ năng tham gia giao thông an toàn, kỹ năng xử lý tình huống khi có sự cố, va chạm hoặc TNGT xảy ra… Tài liệu tuyên truyền đơn giản, hướng dẫn cụ thể, sử dụng nhiều hình ảnh để tăng tính hấp dẫn. Đẩy mạnh việc sử dụng các đối tượng, nhân vật có ảnh hưởng, thu hút công chúng để tuyên tuyền, vận động các lớp người chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông. Chú trọng tuyên truyền các gương người tốt, việc tốt, điển hình tiên tiến, cách làm hay, mô hình tốt về bảo đảm TTATGT; nhưng cũng cần phê phán mạnh mẽ các vi phạm, hành vi nguy hiểm là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến TNGT, đả kích, lên án trào lưu thiếu văn hóa, lệch chuẩn ủng hộ, cổ vũ cho vi phạm….
5. Lực lượng CSGT cần thường xuyên định hướng các nội dung tuyên truyền cho các cơ quan thông tin đại chúng trong từng giai đoạn để tạo sự thống nhất và hiệu quả trong công  tác tuyên truyền. Cần quan tâm đặc biệt tới việc định hướng với các cơ quan báo chí trong việc biểu dương những nhân tố tích cực, điển hình tiên tiến, gương người tốt việc tốt của lực lượng CSGT trong công tác bảo đảm TTATGT. Từ đó, các cơ quan báo chí sẽ tăng cường có những bài viết mang tính đấu tranh, phản bác thông tin, quan điểm, luận điểm sai trái, bôi nhọ, xuyên tạc, nói xấu làm ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của lực lượng CAND nói chung và lực lượng CSGT nói riêng. Bên cạnh những bài viết tích cực, báo chí cũng có trách nhiệm phát hiện, nêu vấn đề còn tồn tại trong công tác bảo đảm TTATGT, hoạt động của lực lượng chức năng, để đấu tranh, phê bình trên tinh thần thái độ xây dựng tích cực. Với nhiều bài viết hay, hình ảnh đẹp, sẽ đẩy lùi tư duy xấu, tiêu cực về CSGT, góp phần định hướng dư luận xã hội, ủng hộ lực lượng CSGT hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
6. Cấp ủy, lãnh đạo các cấp trong lực lượng CSGT cần tập trung xây dựng lực lượng CSGT trong sạch, vững mạnh với tâm thế đạo đức, phẩm chất tốt đẹp của người chiến sỹ CAND. Chú trọng nâng cao, đào tạo, đào tạo lại, bồi dưỡng năng lực nghiệp vụ vững vàng cho lực lượng CSGT. Yêu cầu trong khi hành nhiệm vụ, CBCS CSGT phải có nghiệp vụ giỏi, kỹ năng xử lý tình huống đúng pháp luật, kiên quyết nhưng phải linh hoạt; trong tình huống cụ thể phải lựa chọn phương án tốt nhất, không làm phức tạp tình hình.

Đăng Quang

Các tin khác liên quan